استناد گسترده وزارت کشور بریتانیا به تحقیقات ششرنگ در دستورالعمل بررسی درخواستهای پناهندگی افراد الجیبیتی+ ایرانی
وزارت کشور بریتانیا در دستورالعمل خود برای رسیدگی به درخواستهای پناهندگی افراد الجیبیتی+ ایرانی، بهطور گسترده به تحقیقات ششرنگ درباره جرمانگاری روابط همجنسگرایانه، خشونت و تبعیض، درمانهای اصلاحی و نفرتپراکنی حکومتی استناد کرده است. این سند تأیید میکند که افراد الجیبیتی+ که گرایش جنسی یا هویت جنسیتی خود را در ایران آشکار میکنند، عموماً در معرض خطر آزار و اذیت یا آسیب جدی قرار دارند.
وزارت کشور بریتانیا در تازهترین نسخه از دستورالعمل خود درباره وضعیت افراد الجیبیتی+ در ایران، بهطور گسترده از گزارشها و تحقیقات ششرنگ (شبکه الجیبیتی+ ایران) استفاده کرده است. این سند که در دسامبر ۲۰۲۵ منتشر و آخرین بار در ۷ ژانویه ۲۰۲۶ بهروزرسانی شده، برای ارزیابی وضعیت حقوق بشر در ایران و رسیدگی به درخواستهای پناهندگی افراد الجیبیتی+ ایرانی در بریتانیا تهیه شده است.
نام ششرنگ حدود ۸۰ بار در متن و پانویسهای این سند آمده است. وزارت کشور بریتانیا در بررسی قوانین تبعیضآمیز جمهوری اسلامی، خشونت علیه اقلیتهای جنسی و جنسیتی، درمانهای اصلاحی، نفرتپراکنی رسمی و سرکوب معترضان الجیبیتی+ در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، بارها به یافتههای ششرنگ ارجاع داده است.
بر اساس ارزیابی وزارت کشور بریتانیا، افراد الجیبیتی+ که گرایش جنسی یا هویت جنسیتی خود را در ایران آشکار میکنند و جراحی بازتأیید جنسیت مورد تأیید قانون را انجام ندادهاند، عموماً در معرض خطر آزار و اذیت یا آسیب جدی از سوی حکومت و دیگر افراد، از جمله اعضای خانواده، قرار دارند.
این سند همچنین نتیجه میگیرد افرادی که بهدلیل گرایش جنسی یا هویت جنسیتی خود با خطر واقعی آزار و اذیت روبهرو هستند، به احتمال زیاد نمیتوانند از حمایت مؤثر نهادهای حکومتی برخوردار شوند. نقل مکان به شهر یا منطقهای دیگر در ایران نیز معمولاً راهی برای در امان ماندن از این خطرات نیست.
وزارت کشور بریتانیا افراد الجیبیتی+ در ایران را مشمول تعریف «گروه اجتماعی خاص» در کنوانسیون ۱۹۵۱پناهندگان میداند. این موضوع از نظر حقوقی برای بررسی درخواستهای پناهندگی اهمیت دارد، هرچند به معنای پذیرش خودکار همه درخواستها نیست و شرایط هر متقاضی باید بهطور جداگانه بررسی شود.
گزارشهای ششرنگ چه نقشی در این ارزیابی داشتهاند؟
وزارت کشور بریتانیا در بخشهای مختلف سند خود به تحقیقات ششرنگ استناد کرده است. سه نمونه از موضوعاتی که یافتههای ششرنگ در بررسی آنها مورد استفاده قرار گرفته، عبارتاند از:
درمانهای اصلاحی و خشونت در مراکز درمانی: وزارت کشور بریتانیا به پژوهش ششرنگ درباره اقداماتی موسوم به «درمانهای اصلاحی» استناد کرده است؛ اقداماتی که با هدف تغییر گرایش جنسی یا هویت جنسیتی افراد انجام میشوند و میتوانند با اجبار و خشونت همراه باشند.
در این پژوهش که بر اساس پاسخهای ۲۱۰ نفر انجام شده، ۱۰۵ نفر، معادل ۵۰ درصد پاسخدهندگان، با پیشنهاد یا اجبار به انجام درمانهای اصلاحی مواجه شدهاند. از این تعداد، ۴۱ نفر، معادل ۳۹ درصد، هنگام مواجهه با این اقدامات کمتر از ۱۸ سال داشتهاند.
از این ۱۰۵ نفر، ۴۵ نفر (۴۳ درصد) درمان را پذیرفتند یا مجبور به پذیرش شدند که ۱۵ نفرشان زیر ۱۸ سال بودند. ۶۰ نفر توانستند آن را رد کنند. ۶۱ درصد کسانی که درمان را گذراندند گفتهاند هیچ حق انتخابی نداشتند.
جرمانگاری و مجازات افراد الجیبیتی+: وزارت کشور بریتانیا در بررسی قوانین کیفری جمهوری اسلامی و نقش نفرتپراکنی رسمی در سرکوب اقلیتهای جنسی و جنسیتی، به گزارش ششرنگ استناد کرده است.
در قوانین کیفری جمهوری اسلامی، روابط جنسی میان افراد همجنس جرمانگاری شده و بسته به نوع رابطه و شرایط پرونده، مجازاتهایی از شلاق تا اعدام برای آن پیشبینی شده است. این قوانین حتی میتوانند شامل کودکانی شوند که بر اساس قانون مجازات اسلامی به سن مسئولیت کیفری رسیدهاند.
«هراسافکنی از اقلیتهای جنسی؛ تکنیک خاموشسازی اعتراضات ضد حکومت»، ششرنگ، مارس ۲۰۲۳
نفرتپراکنی حکومتی و سرکوب معترضان الجیبیتی+: وزارت کشور بریتانیا به تحقیقات ششرنگ درباره نفرتپراکنی حکومتی و خشونت علیه معترضان الجیبیتی+ در خیزش «زن، زندگی، آزادی» استناد کرده است.
ششرنگ در گزارش «جنگ علیه جسم و جان»، بر اساس شهادت ۷۰ معترض الجیبیتی+، مستند کرده است که گرایش جنسی، هویت یا بیان جنسیتی واقعی یا منتسب به افراد، به عاملی برای تشدید خشونت و سرکوب آنها در جریان اعتراضات و بازداشتها تبدیل شده است.
این گزارش مواردی از خشونت جسمی و کلامی، تهدید به افشای هویت، تعرض جنسی و تجاوز از سوی مأموران امنیتی و بازجویان را مستند کرده است.
«جنگ علیه جسم و جان؛ جنایت آزار و اذیت مبتنی بر جنسیت علیه معترضان الجیبیتی+ در خیزش ۱۴۰۱ایران»، ششرنگ، شهریور ۱۴۰۲ و «هراسافکنی از اقلیتهای جنسی؛ تکنیک خاموشسازی اعتراضات ضد حکومت»، ششرنگ، مارس ۲۰۲۳
اهمیت این سند برای پناهجویان الجیبیتی+ ایرانی
در رسیدگی به درخواستهای پناهندگی، علاوه بر روایت و مدارک شخصی متقاضی، اطلاعات معتبر درباره وضعیت حقوق بشر و خطراتی که گروههای مختلف در کشور مبدأ با آن مواجهاند نیز اهمیت دارد.
برای افراد الجیبیتی+ ایرانی، اثبات خطر آزار و اذیت همواره آسان نیست. بسیاری از موارد خشونت و تبعیض هرگز بهطور رسمی ثبت نمیشوند، زیرا مراجعه به پلیس یا دستگاه قضایی ممکن است خود به بازداشت، افشای هویت یا خشونت بیشتر منجر شود.
در چنین شرایطی، تحقیقات مستقل و شهادت افرادی که نقض حقوق بشر را تجربه کردهاند، میتوانند به روشن شدن ابعاد سرکوب و ارزیابی دقیقتر خطرات کمک کنند.
استناد گسترده وزارت کشور بریتانیا به گزارشهای ششرنگ نشان میدهد که مستندسازی موارد نقض حقوق بشر علیه اقلیتهای جنسی و جنسیتی در ایران، علاوه بر آشکار کردن ابعاد خشونت و تبعیض، میتواند در ارزیابیهای رسمی نهادهای مسئول رسیدگی به درخواستهای پناهندگی نیز مورد استفاده قرار گیرد.
ششرنگ سالهاست که از طریق تحقیق، ثبت شهادت قربانیان، مستندسازی نقض حقوق بشر و دادخواهی در سطح بینالمللی، برای به رسمیت شناخته شدن حقوق افراد الجیبیتی+ در ایران تلاش میکند. ارجاعات متعدد در این سند نمونهای از کاربرد این مستندات در خارج از ایران است؛ جایی که شناخت دقیق وضعیت اقلیتهای جنسی و جنسیتی میتواند هم در تصمیمگیری درباره نیاز افراد به حمایت بینالمللی و هم در شکلگیری سیاست دولتها در قبال نقض حقوق افراد الجیبیتی+ از سوی جمهوری اسلامی نقش داشته باشد.



دیدگاه خود را ثبت کنید
تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟در گفتگو ها شرکت کنید.