کلینیکها در ایران با جراحی ارزان، افراد ترنس خارجی را جذب میکنند
همجنسگرایان در ایران ممکن است به شلاق یا حتی اعدام محکوم شوند، در حالی که افراد ترنس در این کشور میتوانند جراحی تأیید جنسیت انجام دهند.
اکنون کلینیکهای خصوصی میخواهند با ارائه جراحیهایی به بهایی بسیار کمتر از سایر کشورها، افراد ترنس خارجی را به ایران جذب کنند.
–ترانه که در ایران تحت عمل جراحی قرار گرفته است هشدار میدهد: کیفیت این جراحیها در اینجا بسیار پایین است. پیام من روشن است: هرگز برای این کار به ایران نیایید
«به بستهی کامل سفر و درمان ما برای جراحی تأیید جنسیت با کیفیت بالا در ایران و با قیمتهای مناسب اعتماد کنید»؛ این جملهای است که یک کلینیک ایرانی با افتخار در وبسایت انگلیسیزبان خود نوشته است. کمک برای دریافت ویزا، ترنسفر فرودگاهی و مترجم از جمله خدماتی است که در این بسته ارائه میشود.
کلینیک دیگری علاوه بر این موارد، سیمکارت، یک تور شهری یکروزه و شام را نیز در قالب «بسته طلایی» پیشنهاد میدهد.
کلینیک سومی با وعده «بهترین نتیجه»، «ایمنترین سفر» و نموداری که نشان میدهد این جراحیها در ایران بسیار ارزانتر از کشورهایی مانند ترکیه و تایلند هستند، تبلیغ میکند؛ تایلند یکی از مقاصد محبوب برای این نوع جراحیهاست.
کمترین قیمت اعلامشده در چندین کلینیک ایرانی ۶ هزار دلار است.
کلینیکها با مقایسه قیمتها میان ایران و سایر کشورها مشتری جذب میکنند.
«ایران به یک قطب بینالمللی برای جراحی تأیید جنسیت تبدیل شده است»؛ این ادعایی است که در وبسایت یکی از کلینیکها مطرح شده، اما آمار رسمی درباره تعداد این جراحیها در ایران در هر سال وجود ندارد.
فارغ از آمار، جمهوری اسلامی یکی از معدود کشورهای مسلمان است که این نوع خدمات تخصصی را هم مجاز میداند (و تا حدی یارانه میدهد). موضوعی که در کشوری با حاکمیت بنیادگرایی دینی، جایی که رابطه جنسی همجنسگرایانه میتواند به قیمت جان تمام شود، شگفتآور به نظر میرسد.
در دهه ۱۹۸۰، آیتالله خمینی، رهبر وقت ایران، فتوایی صادر کرد که به افراد ترنس اجازه میداد با جنسیتی که با آن هویتیابی میکنند—زن یا مرد—ثبت قانونی شوند.
تنها یک شرط وجود داشت: انجام جراحی تأیید جنسیت.
انزجار از ظاهر اندام جنسی جدید
با این حال، چندین سازمان حقوق بشری نسبت به کیفیت خدمات درمانی ترنسها در ایران هشدار داده و تأکید میکنند که این کشور پیشگام حقوق افراد ترنس نیست؛ تصویری که ترانه نیز آن را تأیید میکند.
نام واقعی او چیز دیگری است. او در ایران زندگی میکند و به چهلسالگی نزدیک میشود. ترانه امیدوار بود جراحی تأیید جنسیت باعث شود با بدن خود احساس بهتری داشته باشد.
ابتدا اندام جنسی مردانهاش برداشته شد و پس از آن توانست جنسیت حقوقی خود را در مدارک رسمی به زن تغییر دهد. یک سال بعد، بار دیگر برای ساخت واژن روی تخت جراحی قرار گرفت.
– حتی حالا، دو سال بعد، وقتی دربارهاش حرف میزنم بدنم میلرزد. واقعاً دچار تروما شدهام. حدود یک سال نمیتوانستم درست بنشینم.
مردان در صورت رابطه جنسی با مرد دیگر با خطر اعدام مواجهاند.
او این جراحی را نوعی ناقصسازی توصیف میکند و دوره نقاهت را پرهزینه، سخت و آکنده از تنهایی. نتیجه نهایی نیز آرامشبخش نبود.
– نمیدانستم این جراحیها تا این حد بد هستند. اگر میدانستم، یا اصلاً انجامش نمیدادم یا دستکم اگر میتوانستم خارج از ایران عمل میکردم.
به گفته او، پزشکان اندامهای جنسیای ایجاد میکنند که هم از نظر ظاهری و هم از نظر حس جنسی کیفیت بسیار پایینی دارند.
– آنقدر زشت درستش میکنند که آدم از ظاهر اندام جنسیاش متنفر شود.
ترانه معتقد است کیفیت درمان در بخش دولتی و خصوصی تفاوتی ندارد. روایت او شبیه به شهادتهای دیگری است که شادی امین طی سالها شنیده است. شادی امین که در تبعید در آلمان زندگی میکند، مدیر «ششرنگ» شبکه الجیبی تی+ ایران است.
جراحی برای حذف همجنسگرایی
یکی از گزارشهایی که این سازمان تهیه کرده، بر سوءاستفادههای پزشکی علیه همجنسگرایان و افراد ترنس در ایران تمرکز دارد. ده سال پیش در این گزارش نسبت به نواقص گسترده در خدمات درمانی تأیید جنسیت—از جمله نبود حمایت کافی در صورت بروز عوارض—هشدار داده شد.
یافته تکاندهنده دیگر این بود که برخی همجنسگرایان به انجام جراحی وادار میشوند. رابطه جنسی با فردی از همان جنس در ایران جرم است.
به گفته شادی امین، زنان در بار اول به شلاق محکوم میشوند و در بار چهارم حکم اعدام میگیرند، اما مردان از همان بار اول با خطر اعدام روبهرو هستند.
به گفته او، حکومت طی سالها از آن فتوا برای «حل مشکل همجنسگرایی» در کشور استفاده کرده است.
به گفته شادی امین، بسیاری از افراد در ایران اگر به همجنس خود گرایش داشته باشند، بهعنوان «ترنس» تشخیص داده میشوند تا از طریق جراحی به بدنی با جنسیت «درست» برسند.
– منطق اصلی این است که اگر از نظر زیستی مرد هستی اما رفتار زنانه داری، خودت را زن میدانی یا میخواهی چنین باشی، باید جراحی کنی؛ وگرنه از سوی حکومت ایران پذیرفته نمیشوی.
یکی از کلینیکها فقط اطلاعات مربوط به آنچه «جراحی مرد به زن» مینامد را نمایش میدهد و تصاویر قبل و بعد از عمل را منتشر کرده است، اما هیچ نمونهای از جراحی مردان ترنس (زن به مرد) در وبسایت آن دیده نمیشود.
هشدار درباره کیفیت درمان
شادی امین همچنین تأکید میکند که جنسیت در ایران تعیینکننده است؛ کشوری که زنان بدون حجاب اجازه حضور در فضای عمومی ندارند و قوانین آن بیطرف جنسیتی نیست.
– اگر جرمی مرتکب شوی، مجازات بسته به زن یا مرد بودن متفاوت است. حتی سهم ارث تو پس از فوت پدرت نیز به جنسیتت بستگی دارد. به همین دلیل بسیار مهم است که همه در ایران بهطور روشن در قالب زن یا مرد طبقهبندی شوند.
با وجود تأیید جراحی تأیید جنسیت از سوی حکومت ایران، افراد ترنس—مانند همجنسگرایان و لزبینها—همچنان تحت سرکوب زندگی میکنند؛ موضوعی که چندین سازمان حقوق بشری نیز بر آن تأکید دارند.
یکی از کلینیکها فقط اطلاعات مربوط به «جراحی مرد به زن» را نمایش میدهد.
ترانه میگوید رابطهاش با پدرش پس از جراحی بهتر شده، اما همچنان در ایران احساس پذیرش ندارد.
– من یک زن ترنس، لزبین و به هویت خود افتخار میکنم، اما جامعه ایران به همجنسگرایان با دیده تحقیر نگاه میکند و نفرت زیادی علیه افراد الجیبیتیکیو وجود دارد.
در وبسایتهای کلینیکها، تصویری کاملاً متفاوت از آنچه منتقدان میگویند ارائه میشود؛ جراحان باتجربه و ماهر معرفی میشوند و خدمات درمانی «با کیفیت بالا» توصیف میشود.
سازمان جهانی بهداشت ترنسها (WPATH) دستورالعملها و توصیههای بالینی—including مراقبتهای پس از عمل و دوران نقاهت—منتشر میکند، اما مشخص نیست این دستورالعملها در ایران رعایت میشوند یا نه.
گردشگری پزشکی برای تقویت اقتصاد ایران
به گفته WPATH، بیمارانی که برای جراحی به خارج از کشور سفر میکنند باید هم خود عمل جراحی و هم برنامه مراقبتهای پس از آن را با دقت بررسی کنند؛ هم از نظر خطر عوارض و هم نیاز به مراقبتهای معمول پس از عمل.
وزارت امور خارجه سوئد سفر به ایران را توصیه نمیکند و نه RFSL و نه Transammans اطلاعی ندارند که کسی از سوئد برای جراحی تأیید جنسیت به ایران رفته باشد.
با این حال، ایران برای برخی افراد ترنس، گزینهای وسوسهکننده است؛ نهفقط به دلیل هزینههای پایین، بلکه به این دلیل که در بسیاری از کشورها اساساً چنین خدماتی وجود ندارد.
اطلاعات مربوط به جراحیها و زمانبندی آنها در میان کلینیکها متفاوت است.
با تورم افسارگسیخته و اقتصاد تحت فشار، حکومت ایران تلاش میکند کشور را بهعنوان مقصدی برای گردشگری پزشکی معرفی کند. به گزارش روزنامه Tehran Times، ایران هدفگذاری کرده سالانه حدود ۶۶میلیارد کرون درآمد از این بخش کسب کند.
شادی امین باور ندارد که روحانیون حاکم بهطور فعال برای جذب افراد از طریق جراحی تأیید جنسیت تبلیغ کنند، اما پیام روشنی برای افرادی دارد که به انجام این جراحی در ایران فکر میکنند:
– اگر برای چنین جراحیای به ایران سفر کنید، سیاستی را مشروعیت میبخشید که همجنسگرایی را جرمانگاری میکند، افراد ترنس را تبعیض میکند و از جامعه الجیبیتیکیو در ایران حمایت نمیکند.
ترانه یک گام جلوتر میرود:
– کیفیت این جراحیها در اینجا بسیار پایین است. پیام من این است: هرگز برای این کار به ایران نیایید.
پانوشت: روزنامه GP با سه کلینیک بزرگ در ایران برای مصاحبه تماس گرفته است. دو کلینیک به درخواست پاسخ ندادند و کلینیک سوم پس از وعده پاسخ، دیگر بازنگشت.
دیدگاه خود را ثبت کنید
تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟در گفتگو ها شرکت کنید.